بهترین روش شستوشوی فرش دستباف بدون آسیب به بافت آن
فرشهای دستباف ایرانی نه تنها بخشی از فرهنگ و هنر اصیل کشورمان هستند، بلکه به عنوان سرمایهای ارزشمند نیز شناخته میشوند. مواد اولیه این فرشها معمولا شامل پشم، پنبه و ابریشم است که هرکدام ویژگیهای خاص خود را دارند. شستوشوی نادرست میتواند باعث تغییر رنگ، جمع شدن بافت، شل شدن گرهها و حتی پارگی شود. در حالی که شستشوی اصولی نه تنها تمیزی فرش را تضمین میکند، بلکه به طول عمر بیشتر آن کمک میکند.
در این مقاله از قالیشویی شاهدخت قصد داریم روشی گامبهگام و علمی برای شستوشوی فرش دستباف آموزش دهیم تا بدون آسیب به بافت، زیبایی آن را حفظ کنید.
چرا شستوشوی صحیح فرش دستباف اهمیت دارد؟
فرش دستباف از الیاف طبیعی ساخته شده که بسیار حساس به تغییرات دما، رطوبت و مواد شیمیاییاند. برخلاف فرش ماشینی که با الیاف مصنوعی تولید میشود، فرش دستباف ممکن است در صورت شستوشوی نامناسب، رنگ پس دهد یا ابعاد آن تغییر کند.
یکی از مشکلات رایج، استفاده از فشار بالا در شستشو یا مواد شوینده قوی است که به مرور باعث کوتاه شدن عمر فرش میشود. رطوبت بیش از حد نیز عامل ایجاد کپک و پوسیدگی است.
بنابراین شستشو باید با آب ولرم، شوینده ملایم و زمان محدود انجام شود. همچنین روش خشک کردن باید به گونهای باشد که به بافت فشار وارد نکند.
انتخاب شوینده مناسب برای شستشوی فرش دستباف
شویندههای مناسب
انتخاب شوینده مناسب یکی از مهمترین مراحل است. بهترین انتخاب، شامپو فرشهای استاندارد با pH خنثی یا ترکیب صابون سنتی و آب ولرم است. این مواد باعث حفظ نرمی و رنگ طبیعی الیاف میشوند.
در قالیشوییهای حرفهای مانند شاهدخت، از شویندههای مخصوص الیاف طبیعی استفاده میشود که فاقد آنزیمها و مواد سفیدکننده هستند.
شویندههای مضر
شویندههای قوی لباس، پودرهای لباسشویی و وایتکس برای فرش دستباف به شدت مضرند. این مواد باعث تضعیف تار و پود و از بین رفتن جلای طبیعی فرش میشوند. حتی ممکن است باعث رنگپریدگی یا ایجاد لکههای دائمی شوند.
نکته حرفهای
قبل از استفاده از هر شوینده جدید، ابتدا محلول را روی بخش کوچکی از فرش تست کنید تا مطمئن شوید باعث تغییر رنگ یا آسیب نمیشود.
مراحل شستوشوی اصولی فرش دستباف در منزل
مرحله اول – گردگیری
قبل از خیس کردن، گرد و خاک را با تکاندن ملایم یا استفاده از جاروبرقی در جهت خواب فرش جدا کنید. این کار از رسوب گرد و خاک در داخل بافت جلوگیری میکند.
مرحله دوم – شستشو با آب ولرم
فرش را روی سطح صاف پهن کنید. محلول شوینده ملایم را با آب ولرم مخلوط کرده و با یک برس نرم یا ابر در جهت خواب الیاف بکشید. حرکت رفت و برگشتی شدید ممنوع است زیرا باعث کشیدگی تار و پود میشود.
مرحله سوم – آبکشی و آبگیری
پس از شستشو، چند بار با آب تمیز فرش را آبکشی کنید تا هیچ ماده شویندهای باقی نماند. آبگیری باید با فشار کم یا دستگاه آبگیر سانتریفیوژ انجام شود.
نکته مهم
فرش خیس را هیچوقت تا یا لوله نکنید. این کار باعث ایجاد چروک، کپک و تغییر شکل میشود.
نکات تخصصی شستوشوی فرش دستباف در قالیشوییهای معتبر
در قالیشویی شاهدخت، شستشو با دستگاههای تخصصی و فشار کنترلشده انجام میشود که مانع از آسیب به الیاف میشود. علاوه بر این، از مواد تثبیت رنگ استفاده میشود تا در فرآیند شستشو، رنگها مخلوط نشوند.
یکی دیگر از مزایای شستشوی حرفهای، خشککردن استاندارد در تونلهای هوادهی است که باعث جلوگیری از بوگرفتگی و کپک میشود.
اشتباهات رایج مردم در شستشوی فرش دستباف
- استفاده از آب داغ
- استفاده از برس زبر یا سیمی
- خشک کردن زیر نور مستقیم خورشید
- باقی گذاشتن مواد شوینده روی فرش
این موارد در بلندمدت باعث از بین رفتن کیفیت و زیبایی فرش خواهند شد.
روشهای بیخطر برای لکهگیری فرش دستباف
لکههای نوشیدنی
برای چای یا قهوه، سریع با دستمال سفید خشک رطوبت را جذب و سپس محلول آب ولرم و کمی سرکه سفید استفاده کنید.
لکههای چربی
پودر نشاسته یا جوششیرین را روی لکه بپاشید و بعد از چند ساعت جمع کنید. این روش باعث جذب چربی بدون آسیب به بافت میشود.